De Parelduiker 2022/3 / De Parelduiker

De ontvangst van James Joyce in NederlandHonderd jaar geleden verscheen Ulysses. Het werd in Nederland, net als elders, een obsceen en obscuur boek gevonden, maar wekte ook grenzeloze bewondering van o.a. classicus en boekverzamelaar Nico Beversen en romancier en uitgever Pieter Endt, die, zo laat Joyce-kenner Onno Kosters zien, Joyce in Zürich sprak en met hem correspondeerde.Bernard Groethuysen: de Socrates van ParijsDe Frans-Duitse filosoof Bernard Groethuysen (1880-1946) is in Nederland zo goed als onbekend. Hij speelde een prominente rol in de Franse intelligentsia van het interbellum. André Malraux noemde hem zelfs ‘de man die ik in mijn leven het meest bewonderd heb’. Rob Luckerhof vraagt zich af wie deze aimabele intellectueel was, die door tijdgenoten ‘de filosoof van Gallimard’ en ‘de Socrates van Parijs’ werd genoemd.Mulisch vertaalde KafkaTot nu toe geheel onbekend is de vertaling die Harry Mulisch in 1954 maakte van Kafka’s verhaal ‘Das Urteil’. Niels Bokhove kwam de vertaling op het spoor en verrichtte een intensieve speurtocht naar het manuscript. Nelly en Theo van Doesburg op zegetocht in SpanjeHet echtpaar Theo van Doesburg en Nelly van Moorsel reisden in 1930 twee weken door Spanje. Theo hield lezingen in Madrid en Barcelona en Nelly gaf acte de présence op de door haar samengestelde reizende tentoonstelling Expositions Sélectes d’Art Contemporain in Barcelona. Van Doesburg deed gedetailleerd verslag van hun successen en uitspattingen.